Kodaiji bắt đầu bằng một câu chuyện tưởng nhớ. Nene lập ngôi chùa này để lưu giữ hình bóng người chồng đã mất, Toyotomi Hideyoshi. Qua nhiều thế kỷ, ký ức ấy vẫn ở lại giữa vườn ao, hành lang gỗ và những trà thất nép dưới tán cây. Giữa buổi dạo Higashiyama, đây là nơi có thể khiến bạn muốn ngồi thêm một lát, ngắm bóng mái chùa trên nước rồi mới đi tiếp.
Ngôi chùa Nene dựng để tưởng nhớ chồng
Kodaiji nằm dưới chân núi Ryozen, thuộc Higashiyama ở phía đông Kyoto. Ngôi chùa thuộc Thiền phái Rinzai, nhánh Kenninji, được Nene — còn được biết đến với tước hiệu Kita-no-Mandokoro — sáng lập năm 1606 để tưởng nhớ người chồng quá cố Toyotomi Hideyoshi.
Biết câu chuyện của Nene, những công trình trong chùa bỗng trở nên gần gũi hơn. Sau vẻ trang trọng của nơi thờ tự là tình cảm của một người ở lại, gửi vào kiến trúc, khu vườn và những vật được nâng niu qua nhiều đời.
Từ câu chuyện ấy, chuyến thăm có thể bắt đầu ở vườn ao, đi qua không gian tưởng niệm rồi tới các trà thất. Cảnh vật thay đổi dọc đường, còn dấu ấn của Nene là sợi dây nối những nơi ấy với nhau.
Những hoạt động và trải nghiệm tại Chùa Kodaiji
Dạo vườn ao, theo bóng mái trên mặt nước
Khu vườn ao quanh điện Kaisando được truyền là gắn với nhà thiết kế vườn Kobori Enshu. Vườn được Nhật Bản công nhận là di tích lịch sử và danh thắng. Mặt nước, đá, cây và kiến trúc được đặt cạnh nhau để tạo chiều sâu, thay vì gom mọi vẻ đẹp vào một điểm nhìn.
Dọc hành lang, cảnh vườn lúc gần, lúc xa: một tảng đá bên bờ, mặt ao nằm thấp, rồi mái điện hiện lên sau cây. Có những chỗ chỉ cần đổi vị trí đứng, bóng mái và màu lá trên mặt nước đã tạo thành một bức tranh khác.
Rời vườn ao, bạn còn gặp vườn khô và lối đi giữa tre. Từ mặt nước sang nền cát, từ khoảng trời rộng sang bóng lá, Kodaiji giữ được sự cuốn hút bằng những thay đổi nhẹ nhàng như thế.
Tìm dấu ấn Nene và nghệ thuật maki-e ở Otamaya
Otamaya là nơi thờ tưởng niệm Hideyoshi và Nene, đồng thời là một trong các công trình của Kodaiji được xếp hạng Tài sản văn hóa quan trọng. Mộ của Nene nằm dưới tượng của bà trong công trình này.
Một nét đặc sắc gắn với không gian tưởng niệm là maki-e: kỹ thuật rắc bột vàng hoặc bạc lên lớp sơn mài còn ướt để tạo hoa văn. Những trang trí mang tên Kodaiji maki-e là dấu ấn nghệ thuật tiêu biểu của thời Momoyama.
Trên nền sơn sẫm, những nét vàng bạc làm họa tiết sáng lên tinh tế. Câu chuyện về maki-e giúp người xem hiểu thêm sự công phu phía sau vẻ đẹp ấy, ngay cả khi chỉ mới làm quen với nghệ thuật sơn mài Nhật Bản. Trong khu thờ tự, hãy ngắm theo lối và hướng dẫn của chùa.
Dừng trước trà thất, ngắm ô cửa tròn Iho-an
Kasatei và Shiguretei là hai trà thất nổi tiếng trong quần thể, cũng được công nhận là Tài sản văn hóa quan trọng. Ngoài ra, hình ảnh Iho-an với ô cửa tròn và mái phủ vật liệu tự nhiên đem lại một góc nhìn rất khác so với các mái điện lớn.
Ở Iho-an, ô cửa tròn hiện trên nền tường sáng, mép mái nằm thấp dưới màu xanh của cây. Những chi tiết nhỏ ấy đem lại cảm giác thân mật, khác với sự bề thế của các điện chùa. Đây là một góc dễ khiến người yêu kiến trúc dừng chân lâu hơn dự tính.
Nếu muốn có thêm một buổi uống trà, bạn có thể tìm hiểu các lựa chọn chùa giới thiệu. Còn với người chỉ ghé ngắm kiến trúc, dáng mái và ô cửa của trà thất đã có nhiều điều đáng nhớ.
Màu xanh và sắc thu ở Kodaiji
Khi cây nhiều lá, sắc xanh ôm lấy những mái chùa và lấp lánh trên mặt ao. Đến mùa thu, tán phong quanh vườn chuyển màu, khiến cảnh nước và hành lang mang vẻ ấm áp hơn. Mùa nào cũng giữ lại những nét quen của Kodaiji, nhưng màu sắc và ánh sáng sẽ làm cảm giác về nơi này thay đổi.
Bạn có thể đến vì thích vườn Nhật, vì câu chuyện Nene, hay đơn giản vì muốn nghỉ giữa buổi dạo phố. Chọn được điều mình quan tâm, chuyến ghé sẽ có nhiều ý nghĩa ngay cả khi không trùng mùa lá đỏ.
Một tấm ảnh rộng sẽ giữ được mái điện và mặt ao; một tấm gần hơn dành cho ô cửa trà thất hay đường nét sơn mài. Đặt cạnh nhau, chúng kể được cả vẻ thanh nhã lẫn sự tinh tế của ngôi chùa.
Kết nối Kodaiji với những con phố Higashiyama
Địa chỉ chùa là 526 Shimogawara-cho, Higashiyama-ku, Kyoto. Điểm dừng xe buýt Higashiyama Yasui là một mốc tiếp cận khu vực; từ đây cần tiếp tục đi bộ. Bạn có thể dùng bản đồ khu vực do Kodaiji giới thiệu để hình dung các lối phố xung quanh.
Ninenzaka, Sannenzaka, Ishibe-koji, Yasaka và Gion đều là những hướng tìm hiểu tiếp trong khu phố phía đông Kyoto. Với một buổi chỉ chọn hai điểm chính, Kodaiji có thể ghép với chùa Kiyomizudera, xen giữa là thời gian đi bộ và nghỉ chân.
Hai ngôi chùa đem lại hai trọng tâm khác nhau: Kiyomizudera có hiên gỗ và tầm nhìn về thành phố, còn Kodaiji dành nhiều đất cho vườn, trà thất và câu chuyện tưởng niệm. Đọc cả hai cẩm nang trước khi chọn lịch sẽ giúp bạn quyết định nơi nào nên dành nhiều thời gian hơn.
Dành một buổi cho chùa và phố
Đây là gợi ý sắp xếp của Ocean, có thể điều chỉnh theo sức đi và sở thích.
- Dành khoảng 1–2 giờ cho Kodaiji. Chọn nhịp đủ chậm để ngắm vườn, tìm hiểu không gian tưởng niệm và quan sát kiến trúc.
- Ra phố và nghỉ chân. Chừa một khoảng cho đồ uống hoặc bữa ăn, thay vì nối ngay sang điểm tiếp theo.
- Chọn một hướng đi tiếp. Đi về phía Ninenzaka, Sannenzaka và Kiyomizudera nếu muốn tiếp tục qua các chùa và phố dốc; hoặc hướng về Yasaka, Gion để đổi không khí.
Bạn cũng có thể ghép một đoạn ngắm tháp Yasaka ở chùa Hokanji giữa các phố lân cận. Nếu muốn theo sâu hơn câu chuyện Nene, Entokuin bên Nene-no-michi là điểm nối gần với vườn đá riêng. Giày thuận tiện cho đi bộ sẽ hữu ích trên những đoạn dốc và bậc. Nếu đi cùng trẻ nhỏ hay người lớn tuổi, chỉ cần Kodaiji và một đoạn phố yêu thích cũng đủ thành một buổi khám phá trọn vẹn.
Khi đã chọn ngày đi, bạn có thể xem thông tin vé, giờ và hoạt động cụ thể trên website chính thức của Kodaiji. Cẩm nang này giúp bạn hình dung điểm đến và chọn trải nghiệm phù hợp với mình.
Nếu muốn ghé thêm một điểm gần Kodaiji, Ryozen Kannon có tượng Quan Âm trắng trước triền núi xanh, gắn với câu chuyện tưởng niệm những người thiệt mạng trong chiến tranh.
Trên quãng nối với đường Shimokawara, ngõ Ishibekoji mang đến một đoạn ghé ngắn giữa nền đá và vách gỗ. Tôn trọng biển báo, không chụp ảnh trong ngõ và giữ lối đi cho người dân.
Gần chùa còn có Bảo tàng Lịch sử Ryozen. Thư từ, hình ảnh và hiện vật ở đây kể chuyện cuối thời Mạc phủ và Minh Trị Duy tân; thích hợp để ghép vào một buổi tìm hiểu lịch sử Higashiyama.
Một điểm khác để tìm hiểu dấu ấn Toyotomi ở Kyoto là đền Toyokuni, nơi thờ Hideyoshi và có cổng Karamon được xếp hạng bảo vật quốc gia. Có thể dành một chặng riêng cho ngôi đền ở phía nam Higashiyama để nối câu chuyện với Kodaiji và Nene.
Một buổi Kodaiji và phố cổ có thể làm phần Kyoto trong lịch Nhật. Khi chọn ngày đi từ Việt Nam, bạn nên đối chiếu hồ sơ và thủ tục visa du lịch Nhật Bản cùng kế hoạch ấy.
Trước chuyến đi, bạn có thể đang thắc mắc…
Kodaiji và Kiyomizudera có phải cùng một chùa không?
Đây là hai ngôi chùa riêng biệt ở Higashiyama. Kodaiji nổi bật với vườn, trà thất và câu chuyện Nene; Kiyomizudera nổi tiếng với hiên gỗ nhìn ra Kyoto. Có thể cân nhắc kết hợp trong cùng một buổi dạo.
Kodaiji có những điểm nhấn nào?
Vườn ao quanh Kaisando, không gian tưởng niệm Otamaya, nghệ thuật Kodaiji maki-e, các trà thất và lối tre là những nét đáng tìm hiểu.
Nên dành bao lâu cho Kodaiji?
Ocean gợi ý khoảng 1–2 giờ, chưa tính thời gian đi bộ đến chùa và dạo phố xung quanh. Người thích vườn hoặc kiến trúc có thể dành thêm thời gian.
Nếu bạn đang chuẩn bị chuyến đi từ Việt Nam, có thể xem thêm giấy tờ và thủ tục xin visa du lịch Nhật Bản.
