Qua cổng gỗ Kaikoji là khoảng sân nhỏ và mái ngói xám, trước hiên có những chậu hoa đặt sát lối đi. Dáng chùa gần gũi ấy ít gợi rằng bên trong đang gìn giữ một pho Phật bằng gỗ cao hơn năm mét. Chính sự chênh lệch giữa vẻ ngoài giản dị và điều được cất giữ phía sau khiến nơi này đáng để tìm hiểu trong một buổi ghé quần thể Sennyuji.
Bước qua cổng gỗ vào một góc khác của Kyoto
Kaikoji — 戒光寺, cũng thường được viết là Kaikouji, là một ngôi chùa thuộc quần thể Sennyuji ở phía đông nam Kyoto. Trong ảnh, cổng mái ngói đứng giữa hai bức tường sáng màu; nhìn qua cổng đã thấy hiên chính điện ở bên trong. Khoảng cách ngắn ấy khiến cảnh chùa có vẻ thân thuộc, không cần một con đường dẫn thật dài để tạo ấn tượng.
Đến đây, điều đáng tìm hiểu nhất nằm ở pho tượng thờ chính và câu chuyện đã theo pho tượng qua nhiều lần chuyển chỗ. Bên cạnh những điểm nổi tiếng nhờ vườn hoặc cảnh mùa thu, Kaikoji giúp chuyến đi Kyoto có thêm một phần về nghệ thuật điêu khắc và tín ngưỡng.
Ocean gợi ý dành 30–45 phút cho một lượt ghé cơ bản. Nếu tham gia chương trình có người giới thiệu hoặc trải nghiệm trà, cần để riêng thời gian theo chương trình của chùa.
Qua hỏa hoạn và những lần chuyển chỗ
Theo giới thiệu của cơ quan du lịch Kyoto, chùa được lập năm 1228, gắn với nhà sư Donsho Ninritsu và Thiên hoàng Go-Horikawa. Vị trí đầu tiên nằm ở khu Hachijo, chưa phải nơi khách ghé thăm ngày nay.
Chiến tranh Onin khiến nhiều công trình ở Kyoto bị thiêu rụi. Khu chùa cũ cũng chịu cảnh ấy, trong khi pho tượng Thích Ca được gìn giữ qua biến cố. Sau những lần chuyển địa điểm, Kaikoji được dựng lại tại nơi hiện nay vào năm 1645.
Biết thêm câu chuyện này, mái chùa trong ảnh có một ý nghĩa khác. Công trình và tác phẩm bên trong không nhất thiết cùng có một niên đại; pho tượng đã đi qua những chặng lịch sử dài hơn nơi đang che chở cho mình. Đó cũng là một cách gần gũi để hiểu vì sao một ngôi chùa nhỏ vẫn có vị trí riêng trong di sản Kyoto.
Câu chuyện về pho Phật “chịu nạn thay”
Một truyền thuyết của chùa kể rằng pho Thích Ca đã chịu nạn thay cho Thiên hoàng Go-Mizunoo. Dấu ở vùng cổ tượng được liên hệ với câu chuyện ấy. Từ đó, người dân gửi gắm niềm tin vào sự che chở của vị Phật được gọi là Migawari Shaka, nghĩa là Đức Thích Ca chịu nạn thay.
Đây là câu chuyện tín ngưỡng được lưu truyền tại chùa, cần phân biệt với một sự kiện lịch sử đã được chứng minh. Điều đáng chú ý là cách người xưa tìm thấy sự an ủi và chỗ dựa tinh thần ở một pho tượng. Những lời cầu nguyện qua nhiều thế hệ góp phần làm cho tác phẩm có đời sống riêng bên cạnh giá trị mỹ thuật.
Nếu muốn tìm hiểu rộng hơn mối liên hệ giữa những ngôi chùa trong vùng với hoàng gia, bạn có thể đọc cẩm nang Sennyuji. Khu chùa chính đem đến thêm câu chuyện về nghi lễ tưởng niệm và các thành viên hoàng thất.
Những hoạt động và trải nghiệm tại Chùa Kaikoji
Pho Thích Ca lớn hơn dáng vẻ ngôi chùa gợi ra
Chùa thờ tượng Thích Ca Như Lai bằng gỗ, thường được gọi thân mật là Joroku-san. Điểm cần phân biệt khi đọc thông tin là kích thước phần tượng và chiều cao toàn bộ: thân tượng khoảng 5,4 mét, còn tính cả bệ và vòng hào quang phía sau thì khoảng 10 mét.
Tác phẩm thuộc thời Kamakura và được xếp hạng Tài sản văn hóa quan trọng của Nhật Bản. Trang giới thiệu của chùa gắn tác phẩm với hai nhà điêu khắc Unkei và Tankei. Những nếp áo mềm, dáng đứng và màu sắc của tượng là những điều làm nên giá trị nghệ thuật, bên cạnh kích thước nổi bật.
Kaikoji gọi pho tượng là “Đại Phật của Kyoto”. Danh xưng ấy dễ nhớ, nhưng không có nghĩa du khách nên hình dung một đại tượng ngoài trời. Tượng được thờ trong chính điện; phần tham quan thông thường và những dịp vào gần khu thờ có phạm vi khác nhau.
Tìm hiểu chùa qua một buổi tham quan và trà sencha
Kaikoji có giới thiệu chương trình kết hợp nghe kể về lịch sử, tham quan và trà sencha. Khác với matcha dạng bột thường thấy trong ảnh du lịch Kyoto, sencha là trà lá. Một buổi tìm hiểu theo cách này có thể phù hợp với người muốn dành nhiều thời gian hơn cho một ngôi chùa thay vì ghé liên tiếp nhiều nơi.
Trang chính thức mô tả chương trình khoảng hai giờ và cần đặt trước; phần ăn chay là một nội dung cần trao đổi khi sắp xếp. Bạn có thể xem hướng dẫn trải nghiệm tham quan và trà sencha để tìm hiểu các lựa chọn. Không nên mặc định buổi trải nghiệm này có sẵn cho mọi lượt ghé thông thường.
Nếu thích một sinh hoạt khác trong cùng quần thể, Unryuin với truyền thống chép kinh là bài có thể đọc tiếp. Hai nơi có nội dung khác nhau; chọn một trải nghiệm chính trong buổi sẽ dễ sắp xếp hơn việc cố ghép cả hai.
Đường đến Kaikoji và các điểm ghé cùng buổi
Địa chỉ Kaikoji là 29 Sennyuji Yamanouchicho, Higashiyama-ku, Kyoto. Hướng dẫn của chùa ghi đi bộ khoảng 10 phút từ ga Tofukuji trên tuyến JR Nara hoặc Keihan, hoặc khoảng 7 phút từ điểm dừng xe buýt Sennyuji-michi. Cơ quan du lịch Kyoto ước tính đường từ ga khoảng 15 phút, nên bạn có thể chừa khoảng 10–15 phút, tùy tốc độ và số lần dừng.
Kaikoji có thể là một điểm trong buổi tìm hiểu quần thể Sennyuji. Nếu muốn tiếp tục với cảnh vườn và khung cửa, chọn Unryuin; nếu thích đường cây xanh, cầu đỏ và câu chuyện hành hương, có thể đọc thêm Imakumano Kannonji. Các ngôi chùa cùng thuộc một quần thể nhưng là những điểm ghé riêng.
Phần vào gần tượng trong nội điện được chùa giới thiệu dưới hình thức tham quan đặc biệt. Trước khi đi, xem đúng phạm vi trên trang chính điện và hướng dẫn đường đến Kaikoji. Trong khu thờ tự, làm theo chỉ dẫn về đi lại và chụp ảnh; không mặc định mọi góc bên trong đều được chụp.
Nếu muốn nối câu chuyện pho tượng với một khoảng vườn trong cùng quần thể, bạn có thể đọc thêm về chùa Raigoin ở Sennyuji. Cổng gỗ, lối đá và trà thất Gansuiken tạo nên một điểm ghé có nét riêng.
Cũng gần lối vào quần thể, chùa Sokujoin đem đến một cách thể hiện khác của nghệ thuật Phật giáo: tượng A Di Đà cùng 25 vị Bồ Tát trong hình ảnh một cuộc nghinh đón. Có thể đọc hai bài cùng nhau để hiểu nét riêng của từng ngôi chùa.
Với Kaikoji, nên xác định hình thức tham quan trước khi chốt buổi ở nam Kyoto. Phần hồ sơ và thủ tục visa du lịch Nhật Bản có thể chuẩn bị cùng lịch Nhật khởi hành từ Việt Nam.
Trước chuyến đi, bạn có thể đang thắc mắc…
Tượng Phật Kaikoji cao 5,4 mét hay 10 mét?
Phần thân tượng Thích Ca cao khoảng 5,4 mét. Chiều cao tính cả bệ và vòng hào quang là khoảng 10 mét; đây là hai cách đo khác nhau.
Kaikoji có nằm trong quần thể Sennyuji không?
Có. Kaikoji là một ngôi chùa thuộc quần thể Sennyuji, nhưng có địa chỉ và phạm vi tham quan riêng.
Có thể mặc định vào sát pho tượng trong mọi lượt ghé không?
Không nên mặc định như vậy. Chùa phân biệt tham quan thông thường với chương trình vào nội điện đặc biệt. Hãy đọc hướng dẫn chính thức để chọn đúng hình thức.
Trải nghiệm trà ở Kaikoji có phải matcha không?
Chương trình chùa giới thiệu sử dụng trà sencha. Đây là trà lá, khác với matcha dạng bột; chương trình cần đặt trước và có thời lượng riêng.
Nên dành bao lâu và đi từ Tofukuji mất mấy phút?
Ocean gợi ý 30–45 phút cho lượt ghé cơ bản. Chương trình tham quan kết hợp trà được chùa mô tả khoảng hai giờ. Đường từ ga Tofukuji nên dự trù khoảng 10–15 phút đi bộ.
Nếu bạn đang chuẩn bị chuyến đi từ Việt Nam, có thể xem thêm giấy tờ và thủ tục xin visa du lịch Nhật Bản.
